Hondenfokker worden: regels, opleiding en eerste stappen
Hondenfokker worden kan iedereen in Nederland, maar je houdt je wel aan regels. Volgens de wet krijgt een teef maximaal één nest per 12 maanden, mag fokken de gezondheid van moeder en pups niet schaden en heb je voor elk nest een UBN nodig. Fok je met stamboom, dan komen daar de regels van de Raad van Beheer en je rasvereniging bij. Fok je bedrijfsmatig, dan heb je ook een bewijs van vakbekwaamheid nodig.
- Wet: maximaal 1 nest per teef per 12 maanden, pups op zijn vroegst met 7 weken weg
- Stamboom: teef pas dekken vanaf 16 maanden, maximaal 5 nesten
- Bedrijfsmatig: richtsnoer meer dan 20 honden per jaar, dan vakbekwaamheid verplicht
- “Erkend fokker”: een officiële overheidsstatus met die naam bestaat niet
Wat zegt de wet over fokken?
De regels staan in het Besluit houders van dieren en gelden voor iedere fokker, ook bij één nestje:
- Fokken mag het welzijn en de gezondheid van de moeder en de pups niet schaden.
- Je voorkomt zoveel mogelijk ernstige erfelijke ziekten, uiterlijke kenmerken met schadelijke gevolgen en ernstige gedragsproblemen.
- Een teef krijgt binnen 12 maanden maximaal één nest.
- Pups mogen op zijn vroegst met 7 weken bij hun moeder weg.
- Wie een nest heeft, registreert zich met een UBN en laat de pups chippen en registreren.
Voor kortsnuitige honden gelden extra criteria, zoals een normaal ademgeluid in rust. Honden die aan hun neus of verhemelte zijn geopereerd, mogen niet meer voor de fok worden ingezet. De NVWA controleert dit.
Fokken met stamboom: de extra regels
| Regel | Wet (iedereen) | Raad van Beheer (stamboom) |
|---|---|---|
| Nesten per jaar | Maximaal 1 per 12 maanden | Minstens 12 maanden tussen twee geboortes |
| Leeftijd teef | Geen vaste grens | Dekken vanaf 16 maanden; eerste nest uiterlijk 72 maanden |
| Totaal aantal nesten | Geen vaste grens | Maximaal 5 |
| Gezondheid ouders | Erfelijke ziekten voorkomen | Verplichte onderzoeken per ras |
Elke rasvereniging heeft daarnaast een eigen fokreglement met extra eisen. Stappen naar een nest met stamboom:
- Word lid van je rasvereniging en lees het fokreglement.
- Laat je teef onderzoeken op de aandoeningen die voor jouw ras verplicht zijn.
- Vraag eventueel een kennelnaam aan. Dat duurt minstens 6 maanden, dus begin op tijd.
- Vraag een UBN aan bij RVO.
- Doe de dekaangifte binnen 3 weken en de geboorteaangifte binnen 10 dagen bij de Raad van Beheer.
- Nestcontrole als de pups 5 tot 7 weken zijn. Daarna volgen de stambomen.
Wanneer fok je bedrijfsmatig?
De wet noemt geen vast getal. Als richtsnoer gebruiken RVO en de Raad van Beheer meer dan 20 honden per 12 maanden die je fokt, verkoopt of aflevert. Ook daaronder kun je als bedrijfsmatig gezien worden, bijvoorbeeld als je fokt om te verkopen, adverteert met winstoogmerk of een KvK-inschrijving hebt. Fok je bedrijfsmatig, dan moet je onder meer:
- je locatie vooraf registreren bij RVO;
- een beheerder hebben met een erkend bewijs van vakbekwaamheid (een mbo-diploma of -certificaat voor honden);
- zorgen voor voldoende nestruimte, een gezondheidsprotocol en dagelijkse uitloop;
- kopers schriftelijke informatie meegeven en niet verkopen aan iemand jonger dan 16;
- de pups vóór 7 weken laten inenten tegen parvo en hondenziekte, minstens 7 dagen voor de overdracht.
Een cursus fokken: welke opties zijn er?
Een overheidsstatus “erkend fokker” bestaat niet, en een UBN is geen keurmerk. Wil je je goed voorbereiden, dan is de Basiscursus Fokken en Houden van Honden (BFH) van de Raad van Beheer een goede start: zes modules over erfelijkheid, voortplanting, gezondheid rond het nest, wetten en regels, gedrag en voeding. De cursus is vrijwillig en telt niet als wettelijk bewijs van vakbekwaamheid. Dat haal je met een erkend mbo-diploma of -certificaat.
De eerste weken met een nest
Het belangrijkste werk doe je in de eerste 7 tot 8 weken. Laat de pups in huis opgroeien, zodat ze gewend raken aan geluiden, mensen, kinderen en andere honden. Laat ze nakijken door een dierenarts, regel chip, paspoort en registratie, en houd bij welke inentingen en ontwormingen ze hebben gehad. Dat geef je allemaal mee aan de koper, samen met het voerschema.

Tip van Joep: kopers onthouden hoe ze bij je zijn weggegaan. Met een puppypakket met natuurlijke snacks hebben ze vanaf de eerste dag iets goeds in huis. Een zakje kost €7,50, voor circa €15 aan snacks.
Hoe herkent een koper een goede fokker?
Kopers worden steeds kritischer, en dat is goed. Dit zijn de punten waar zij op letten: weinig nesten, de moeder is erbij, de pups groeien op in huis en zijn nieuwsgierig, de ouders zijn getest op erfelijke aandoeningen, de chip begint met 528 en er is een EU-paspoort. Een goede fokker stelt zelf ook vragen, zet niemand onder druk en werkt met een koopcontract.
Fokker worden in België
In Vlaanderen ben je met minder dan 3 nesten per jaar een occasionele kweker. Vanaf 3 nesten per jaar heb je een erkenning nodig (een HK-nummer). Als hobbykweker mag je dan maximaal 5 nesten per jaar en 3 rassen hebben; daarboven ben je beroepskweker en is een erkende opleiding verplicht. Pups mogen pas vanaf 8 weken verkocht worden, en alleen erkende kwekers mogen adverteren op algemene sites en sociale media.
Veelgestelde vragen
Hoe word je hondenfokker?
Iedereen mag in Nederland een nest fokken, mits je je aan de wet houdt: maximaal één nest per teef per 12 maanden, gezondheid voorop en een UBN plus chip en registratie voor de pups. Wil je met stamboom fokken, sluit je dan aan bij een rasvereniging en volg de regels van de Raad van Beheer.
Hoeveel nesten mag een hond per jaar krijgen?
Volgens de wet maximaal één nest per 12 maanden. Bij stamboomfokken moet er minstens 12 maanden tussen twee geboortes zitten en mag een teef in totaal maximaal 5 nesten krijgen.
Bestaat er een erkende fokker?
Een officiële overheidsstatus “erkend fokker” bestaat in Nederland niet. Bedrijfsmatige fokkers hebben wel een bewijs van vakbekwaamheid nodig, en de Raad van Beheer biedt een vrijwillige basiscursus fokken aan.
Wanneer ben je een bedrijfsmatige hondenfokker?
De wet noemt geen vast getal. Als richtsnoer geldt meer dan 20 honden per 12 maanden, maar ook daaronder kun je bedrijfsmatig zijn als je bijvoorbeeld fokt om te verkopen met winstoogmerk.
Vanaf welke leeftijd mag een teef gedekt worden?
De wet noemt geen vaste leeftijd. Voor fokken met stamboom mag een teef volgens de Raad van Beheer pas vanaf 16 maanden gedekt worden.
Hoe word je fokker in België?
In Vlaanderen heb je vanaf 3 nesten per jaar een erkenning als kweker nodig. Daaronder ben je een occasionele kweker. Pups mogen pas vanaf 8 weken verkocht worden.
Lees verder
Vragen? Mail me op hallo@pawty.nl.
Groet, Joep
Uit mijn shop
Geschreven door Joep
Joep startte Pawty in 2022. Hij kiest elke snack zelf uit en vult de snackboxen met de hand. Meer over Pawty

